Hoe kon een film die bij de première compleet werd uitgefloten uitgroeien tot de beste sciencefictionfilm aller tijden?
In dit artikel:
Ridley Scotts Blade Runner (1982), gebaseerd op Philip K. Dicks roman Do Androids Dream of Electric Sheep?, geldt inmiddels als een van de belangrijkste sciencefictionfilms ooit. De film speelt zich af in een vervallen, futuristisch Los Angeles (het verhaal is gesitueerd in 2019) en volgt ex-agent Rick Deckard (Harrison Ford) die wordt opgedragen een groep geavanceerde, voortvluchtige replicants onder leiding van Roy Batty (Rutger Hauer) op te sporen en uit te schakelen.
Bij de oorspronkelijke Noord-Amerikaanse bioscooprelease flopte de film commercieel: met een budget van circa 30 miljoen dollar bracht hij ongeveer 26 miljoen dollar op en bleef hij achter bij kaskrakers als E.T. en Rocky III. Ook de kritiek was verdeeld; sommigen prezen de visuele stijl en thematiek, anderen vonden het tempo traag en de actie te mager. Blade Runner kreeg wel twee Oscarnominaties (art direction en visuele effecten), maar won geen prijzen.
In de jaren daarna is de film meerdere keren herzien: er bestaan zeven verschillende versies, waaronder de Amerikaanse en internationale bioscoopversies (de internationale bevatte meer geweld), een director’s cut uit 1992 en de in 2007 uitgebrachte The Final Cut — de enige versie waarop Scott volledige artistieke controle had. Technische bijdragen van cameraman Jordan Cronenweth en componist Vangelis werden later geroemd als baanbrekend.
Wat aanvankelijk onbegrepen bleef, bleek na verloop van tijd wezenlijk: Blade Runner groeide uit tot cultklassieker, beïnvloedde het ontstaan van het cyberpunkgenre en liet sporen na in films, videogames, anime en tv-series. De production design van een hightech maar vervallen metropool en de neo-noir sfeer werden schoolvoorbeelden voor latere makers. Ook leidde de film ertoe dat het werk van Philip K. Dick meer aandacht in Hollywood kreeg.
De film ontwikkelde zich tot een franchise: in 2017 verscheen Blade Runner 2049 (regisseur Denis Villeneuve) met Ryan Gosling en een terugkerende Ford. In 2021 kwam de animatieserie Blade Runner: Black Lotus uit, en er is een serie in ontwikkeling, Blade Runner 2099, die naar verwachting later dit jaar op Prime Video verschijnt. Voor wie de film wil bekijken: Blade Runner is beschikbaar op Prime Video.